a

ARİFİYE

ARİFİYE TARİHİ

Bölgemiz Geç Roma ve Bizans dönemlerinde Bitinya adıyla anılan bölgenin içinde kalmaktaydı. Bölgemiz hiçbir zaman büyük yerleşimlere sahne olmamıştır. Sapanca Gölünün baharda kabarması ve Sakarya Nehrinin sıkça yatak değiştirmesi kalıcı bir yerleşime imkân tanımamıştır. Kalıcı yerleşim ancak Geç Roma dönemiyle Bizans dönemlerinde olmuştur. Bizans İmparatorluğunun sınırları içinde kalan ve tarihi İpek Yolunun üzerinde bulunan beldemiz, Bizans’ın başkenti İstanbul’u almak isteyen birçok ulusun gelip geçtiği güzergâh durumundaydı.

Bölge 7. ve 9. Yüzyılda Arapların ve Perslerin saldırılarına, 944 yılında da Rusların saldırılarına uğramıştır. Bizans kendini doğudan gelecek saldırılardan korumak için bölgede ordu kurmuştur. Bitinya denilen bölgemiz Avrupa’dan gelen orduların toplanma bölgesiydi. Ordunun ahırları burada bulunur ve atlar bölgedeki otlaklarda bakılırdı. Bizans ordusu sefere çıkacağı zaman toplanan kuvvetler, Bitinya bölgesinde buluşurdu. 1071 yılında Anadolu’ya ayak basan Türkler 1074 yılında Bitinya’ya ulaşmıştır. Bu tarihlerde içinde bulunduğumuz bölge sıkça el değiştirmiştir. Anadolu Selçuklu devletini kuran Süleyman Şah’ın yerine geçen Ebu’l Kasım 1081’de İzmit’e kadar uzanan Bitinya bölgesini ele geçirmiştir. Bizans İmparatoru Alexios ülkesinin doğu sınırlarını korumak ve Türkleri bölgeden uzaklaştırmak için 1095 yılında Sapanca Gölünün doğusunda bir kale yaptırmıştır. Adliye Köyü sınırlarında halen kalıntıları mevcuttur. 1097 yılında bölgemiz Haçlı seferlerine güzergâh olmuştur. 13. yy. ortalarındaki Moğol istilasında Türk boyları Bizans sınırlarına doğru sürülmüştür. 1260 yılında Türkler Sakarya Nehrinin doğusunu ele geçirmiştir.

OSMANLI DÖNEMİ

Bol ve verimli arazilere sahip bölgemiz 1326 yılında Orhan Gazi tarafından Türk hâkimiyeti altına alınmıştır. Osmanlı Devleti’nin özellikle İstanbul’un Fethi’nden sonra, tüm Anadolu ve Balkanlarda istikrarın sağlaması ve müreffeh bir toplum yaratmasıyla başlayan süreçten Adapazarı ve çevresi de nasibini aldı. Osmanlının çöküş dönemlerine kadar Sakarya bölgesine sulh ve sükûn egemen oldu. Ancak çöküş dönemlerindeki olumsuzluklar Sakarya’yı da olumsuz etkilemiş, özellikle 2. Mahmut dönemindeki Ayanlık sistemi bölgeye de zarar vermiştir.

Öte yandan bu dönemlerde Adapazarı bölgesine, çok önemli miktarda mülteci akını olmuştur. Bu akınları doğuran olaylar, 1853 Kırım Savaşı, 1850-60 arası Şeyh Şamil olayı ve 1877-78 Osmanlı-Rus (93 Harbi) Savaşı’dır. Ayrıca gerek Balkan savaşları, gerekse II. Meşrutiyetin ilanından sonra Bosna-Hersek’in Avusturya’ya geçmesiyle çok sayıda göçmen bölgemize yerleştirilmiştir. Bu göçler, bugünkü Sakarya’nın zengin kültürel varlığının oluşmasına da zemin hazırlamıştır.

CUMHURİYET DÖNEMİ

Arifiye’nin İpek Yolu üzerinde kalması sebebiyle diğer ulaşım yolları da bu güzergâhtan geçmiştir. 1887 yılında tamamlanan İstanbul-Bağdat Demiryolu da ilçemizden geçmektedir. 1899 yılında Adapazarı—Arifiye yolu hizmete girdiğinde ilçemiz tam bir kavşak noktası konumuna gelmiştir. 1923 yılında Lozan Antlaşması’na ek protokol uyarınca Nüfus Mübadeleleri ve Cumhuriyet döneminde çıkarılan İskân Kanunları sonucu Kafkaslardan gelen Müslüman Gürcü, Abaza ve Çerkezlerin yanı sıra Balkanlardan Müslüman Arnavut, Boşnak ve ayrıca Bulgaristan, Romanya ve Kırım’dan gelen soydaşlarımızın yerleşimi ile Bakanlar Kurulunun 14.07.1955 tarih ve 55/211/218 sayılı kararı ile 1580 Sayılı Belediye Kanununun 7’nci maddesine göre, 1956 yılında belediye teşkilatı kurulmuştur.

1940 yılında açılan Arifiye Köy Enstitüsü ve Arifiye Topçu Alayı (bugün Tank Palet Fabrikası olarak hizmet vermektedir) beldemizin tanınmasında büyük etken olmuşlardır. Köy Enstitüsünün temel inşaatında çalışan merhum Malik Aydınlı’dan edindiğimiz bilgiye göre, inşaat bölgesinde eski bir mezarlığın olduğu söylenmiştir. Bundan da anlaşılıyor ki bölgede çok eski bir yerleşim bulunmakta…

1970’li yıllardan itibaren Karadeniz ve Doğu Anadolu Bölgesinden günümüze kadar yoğun göç yaşanmıştır.

1956 yılından itibaren 2002 yılına kadar Belde Belediyesi olarak hizmet vermiştir.

2002 yılından itibaren 2008 yılına kadar da Sakarya Büyükşehir Belediyesine bağlı alt kademe Belediye olarak kalmıştır.

22.03.2008 gün ve 26824 Sayılı Resmî Gazetede yayımlanarak yürürlüğe giren 5747 Sayılı Büyükşehir Belediyesi Sınırları İçerisinde İlçe Kurulması ve Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılması Hakkında Kanun gereğince Arifiye İlçesi kurulmuştur.

ARİFİYE COĞRAFYA

Arifiye İlçesi, Sakarya şehir merkezine yaklaşık 8 km uzaklıkta olup kuzeyinde Adapazarı İlçesi, kuzeybatısında Serdivan İlçesi, batısında Sapanca İlçesi, güneyinde Geyve İlçesi, doğusunda Erenler İlçesi bulunmaktadır. İlçemiz asfalt bir yollarla Dörtyol mevkiine ve buradan da Sakarya şehir merkezine bağlanmaktadır. Ayrıca ülkenin en önemli iki merkezi, İstanbul ve Ankara’yı birbirine bağlayan kara ve demiryolu hatları üzerinde yer alan önemli bir kavşak noktası halinde D-100 Devlet Karayolu, TEM Anadolu Otoyolu ve Bilecik-Eskişehir yolu kullanılarak da diğer şehirlere ulaşılmaktadır.

İstanbul’u Ankara ve diğer Anadolu illerine bağlayan demiryolu Sapanca Gölü’nün güney kıyısını izleyerek Arifiye İstasyonu’na uzanır. Yapımına 20.10.2013 tarihinde başlanan Arifiye Yüksek Hızlı Tren Garı 12.06.2018 tarihinde geçici kabulü yapılarak; gişe, bekleme salonu, mescit ve bazı bürolar ile yeni binada hizmet vermeye başlamıştır. İstanbul (Pendik)-Ankara, İstanbul (Pendik)-Konya YHT ve Mithatpaşa-İstanbul (Pendik) arası Ada ekspresini kullanan paydaşlarımıza daha etkin bir şekilde hizmet verilmektedir.

İKLİM

Bölgede Karadeniz ve Akdeniz iklimlerinin ortak etkileri görülmektedir. Bu yüzden zaman zaman her iki iklim kuşağına ait özelliklerin görülmesi doğaldır. Rutubetli bir havaya ve ılıman bir iklime sahiptir. Hava sıcaklığı ortalamaları yaz aylarında 20-24 derece, kış aylarında 4-8 derece arasında değişir. Daha çok cephesel daha az otografi yağış türlerinin görüldüğü bölgede metre kareye düşen yıllık yağış miktarı 650-750 mm arasında değişmektedir.

NÜFUS VE EKONOMİ

Aşağıdaki tabloda görüldüğü üzere 1960′ tan bu yana beşer yıllık nüfus sayımı verilere göre nüfus büyümesi yöntemi ile 2030 yılında 115.000’e ulaşılacağı hesaplanmaktadır. Adrese dayalı nüfus kayıt sistemine göre mevcut nüfus resmi olarak 2022 yılına göre 49.340. Bu nüfus, 25.953 erkek ve 23.387 kadından oluşmaktadır. Yüzde olarak ise: %52,60 erkek, %47,40 kadındır.

SÜS BİTKİCİLİĞİ

İlçemiz farklı iklim kuşakları içinde özel bir yer tutmakta ve süs bitkisi üretimi için çok uygun olan “mikroklima” iklimi ile dünyada ender rastlanan coğrafyaya sahiptir. Süs bitkiciliği üreticiliğinde İlçemiz ülkemizde ilk 10 arasında yer almaktadır. İlçemizde 60 adet süs bitkisi üretimi yapan küçük ve orta ölçekli işletme mevcuttur. Dış ve iç mekan süslemesinde kullanılmak üzere üretilip satışa sunulan süs bitkileri genel olarak; kent peyzajları (kent meydanları, parklar v.b), konutların çevre düzenlemeleri (bahçe, villa, site bahçelerinin tasarımları), konaklama ve yeme-içme tesislerinin, spor komplekslerinin tasarımları, karayolları ve diğer yol kenarlarının düzenlenmesinde, diğer turistik mekanların dış ve iç düzenlemelerinde kullanılmaktadır.

Sakarya İl Ormanı Tabiat Parkı

Sakarya İl Ormanı Tabiat Parkı’nın bir bölümü İlçemiz sınırları içerisinde yer almakta olup, Sapanca Gölünün eşsiz manzarası sahaya ayrı bir değer katmakta, çevre il ve ilçelerden gelen bir çok vatandaşın dinlenme ve rekreasyon ihtiyaçlarını karşılamaktadır.Arifiye – Sapanca karayolu üzerinde, Sakarya şehir merkezine  12 km mesafede 27.14 ha alana sahip Sakarya İl Ormanı Tabiat Parkı’nda günübirlik konaklama, piknik, organizasyon, eğlence, yürüyüş ve dinlenme alanları mevcuttur.2011 yılında B tipi mesire yeri iken 2015 yılında Orman ve Su İşleri Bakanlığınca Tabiat Parkı olarak tescil edilmiştir.
Sakarya İl Ormanı Tabiat Parkı,  4 mevsim  aktif hizmet verir hale getirilmiş olup; Sapanca Göl Manzaralı doğa harikası Sakarya İl Ormanı Tabiat Parkında   cafe – restaurant ve market hizmetlerinden  yararlanabilir ayrıca  Bungalov evlerinde kalabilir, bisiklet, atv, binicilik, mesire alanlarında piknik, kamp  v.b. aktiviteler yapabilirsiniz.

Gölbaşı Park

Arifiye ilçesinde yer alan Gölbaşı Park Sapanca Gölünün doğu kıyısında yer almaktadır. Gölbaşı Park içinde yürüyüş parkurları, sosyal tesisler, spor tesisleri, çocuk oyun alanları ve piknik alanları yer almaktadır. Önemli bir dinlenme merkezi olan Gölbaşı Park Sapanca Gölü manzarası ile harika bir görüntü oluşturmaktadır. Halka açık olan Gölbaşı Park hafta sonu ziyaretçi akımına uğramaktadır. Sapanca Gölüne karşı gün batımını izleyebilir ve sevdikleriniz ile keyifli anlar yaşayabilirsiniz.

Sapanca Gölü

Marmara Bölgesi`nin doğu kesiminde, Adapazarı Ovasını İzmit Körfezi oluğuna birleştiren uzun bir çukurun doğu yarısında yer alan tatlı su gölüdür.

Sapanca`nın kıyıları, doğuda Sakarya ili, batı ucunda Kocaeli İlinde kalır. Havzası 252 km2`dir. Yüzölçümü 47 km2`dir. Doğu-batı uzunluğu 17 km`dir. Kuzey-güney genişliği 5 km olup yüzeyin denizden yüksekliği 31 m`dir. En derin yeri 61 m`dir. Gölün suyu kış ve ilk bahar aylarında yükselir, sonbahara doğru alçalır.
 
Göl, adını güney kıyısında kurulmuş olan ilçeden alır. Eski Türk kaynaklarında Ayan Gölü olarak geçer. Özellikle güneyindeki dağlardan inen sellerle iyi beslenen göl, fazla suyunu, doğu ucundan Çark suyu aracılığı ile Sakarya ırmağına boşaltır. Gölü besleyen dereler, Karaçay, Kuruçay, Kurtköy, Mahmudiye, İstanbul, Karadere ve Kaymakçı Dereleridir. Kuzeyinde ve güneyinde uzanan dağ eteklerinde keklik, çulluk ve tavşan yaşamaktadır. Gölde her çeşit tatlı su balığı avcılığı yapılmaktadır.


 
Sapanca`yı Evliya Çelebi şöyle anlatır.: “Sapanca Gölünün çevresi 24 mil`dir. Dört çevresinde kasaba gibi yetmiş altı köy vardır. Cümle halkı bu haliçin suyundan içtiklerinden yüzlerinin rengi kırmızıdır. Ürünleri çok ise de, bağları yoktur. Bahçeleri hadden aşkındır. Bu gölün kenarında bir tür kavun ve karpuz olur ki, ancak ikisini bir eşek çekebilir. Bu göl içinde seksen pare (parça) kayık ve çırnaklar (tahıl kayığı) vardır ki, köyden adam, kereste ve eşya götürürler. Bu gölde bulunan yetmiş, seksen çeşit balıktan avlanıp kar ederler. Alabalığı, sazan balığı, turna balığı gibi tatlı su balıkları gayet lezzetli olur. Gölün derinliği ekseri yerlerinde yirmi kulaçtır. Suyu gayet saf ve berraktır. Kıyısında olan köylerin kadınları elbise yıkadıklarında asla sabun sürmezler”.
 


E-5 Karayolu gölün kuzey kıyısını, TEM Otoyolu ve demiryolu ise güney kısmından geçmektedir.
 
Sakarya’da tektonik oluşumlar sonucu meydana gelen Sapanca Gölü ve çevresi içerdiği son derece çarpıcı doğal güzellikleri ve yoğun yerleşim merkezlerinin ulaşabildiği bir konumda bulunması nedeniyle il merkezinin yanı sıra başta İstanbul olmak üzere çevredeki büyük kentlerin özellikler hafta sonları rekreasyon ve konaklama amaçlı taleplerine açık bir merkez niteliğindedir. Sapanca Gölü`nün yüksekliklerindeki Arifiye Ormanı`nda güzel kamping ve piknik alanları bulunmaktadır. 

Ulusal ve uluslararası sörf, yelken ve kürek müsabakalarının yapıldığı Sapanca Gölü bu organizasyonlarla sportif amaçlı çok sayıda ziyaretçi çekmektedir.

Sanayi

Arifiye İlçesinin kurulmasını müteakip Sakarya sanayisinin en önemli kısmı İlçemiz sınırları içinde kalmıştır. Arifiye denilince akla ilk gelen husus sanayidir.Arifiye İlçesinin girişinden çıkışına uzanan çizgi üzerinde gözün alabildiği her noktada sanayi tesisi mevcuttur. Özellikle otoyol inşasından sonra bu yol çevresinde dev sanayi kuruluşları ve sanayi bölgeleri inşa edilmiş ve inşa edilmeye devam edilmektedir. Arifiye’nin İstanbul yolu üzerinde olması İlçeyi bir sanayi kenti haline getirmiştir ve ülke genelindeki bir çok büyük işletme, Arifiye’de faaliyet göstermektedir. Özellikle boya, plastik, elektrik, metal, dokuma, oto yedek parça, makine ve kimya sanayisinin önde gelen fabrikaları Arifiye’nin değişik yerlerine konuşlanarak üretimlerine devam etmektedirler. Otomotiv sektörünün en büyük firmalarından olan Toyota, Goodyear, Otokar, Saly ve Başoğlu Karavan, Başak Traktör, Tırsan  Fabrikası ve dünyada türleri içinde en iyisi olan; savunma sanayinin göz bebeği Poyraz ve Fırtına Obüslerinin üretim merkezi 1.Anabakım Fabrika Müdürlüğü (Tank-Palet) İlçemizde faaliyet göstermektedir.Dörtyol sanayi sitesinin bir kısmı, Artvin ve Eskişehir Sanayi Bölgesinin tamamı İlçemiz sınırlarında kalmaktadır. Atölye, yetkili ve özel servislerle otomobil, ağır vasıta ve iş makinelerine bakım-onarım ve yenileme hizmetleri vermekte olup; faaliyet gösteren yaklaşık 2.500 iş yeri vardır.İlçemiz sınırları içerisinde kalan Sakarya  I. Organize Sanayi Bölgesi 1993 yılında 164 hektarlık bir alanda kurulmuştur. Sakarya  I. Organize Sanayi Bölgesi 2014 yılındaki 112 hektarlık genişleme alanının eklenmesi ile toplam 276 hektarlık fiziki alana ve toplam 120 parsele ulaşmıştır.Bugün itibarı ile Sakarya I. Organize Sanayi Bölgesinde çalışan işçi sayısı  10.550 olup, tüm sanayi tesislerinin tamamlanıp üretime geçmesi durumunda 20.000 kişiye istihdam sağlanması hedeflenmektedir.

DOĞA TURİZMİ : Arifiye İlçesi, iklimi ve toprak yapısının kendisine verdiği avantajlar sayesinde çok zengin florasını insanların rehabilitasyonuna sunmaktadır. İlçenin zengin florası içinde geniş yapraklı ağaçlardan; meşe, kayın, gürgen, kestane, kızılağaç, kavak, dişbudak, ıhlamur, huş, akça ağaç ve çınar, iğne yapraklı ağaçlardan; sarıçam, kızılçam, karaçam, fıstık çamı, köknar, ladin, sedir, ardıç, selvi türleri ile onlarca değişik bitki türleri bulunmaktadır. 

Flora Turizmi; Günümüzün stresli kent yaşamı, insanları doğaya çağırmakta, mutluluğun ilacı artık reçetelerde değil, yeşilin bizzat kendisinde aranmaktadır. Bu reçeteye ulaşabilmek için küçük kaçamaklar yapmak gereklidir. Bu küçük kaçamaklar beraberinde “flora turizmi”ni getirir. “Flora turizmi” olarak adlandırılan turizm çeşidi ise; günü birlik geziler, doğa yürüyüşleri ve piknikler ile başlayıp, doğayı tanımak, gördüğü bitkileri incelemek, yeşilin içerisine karışarak doğadan alacağı bir numune bitkiyi kendi yaşam mekanlarına katmayı kapsar. 

Flora turizmi konusunda Arifiye İlçesi, biraz daha ön plana çıkmaktadır. İlçede 95 adet süs bitkisi üretimi yapan küçük ve orta ölçekli işletme mevcuttur. Dış ve iç mekan süslemesinde kullanılmak üzere üretilip satışa sunulan süs bitkileri genel olarak; kent peyzajları (kent meydanları, parklar v.b), konutların çevre düzenlemeleri (bahçe, villa, site bahçelerinin tasarımları), konaklama ve yeme-içme tesislerinin, spor komplekslerinin tasarımları, karayolları ve diğer yol kenarlarının düzenlenmesinde, diğer turistik mekanların dış ve iç düzenlemelerinde kullanılmaktadır. 

Kültür ve Turizm

Kültür Turizmi

Adliye Kalesi : Adliye Mahallesinin 1.500 metre güneyinde Sakarya Nehri ve Anadolu demir yolunun arasında bulunan kale yöresel taş ve malzemelerle inşa edilmiştir. 
Duvar kalınlığı 2 metre, yüksekliği ise 6 metre olan kale 2 burçludur. Kalenin nehir tarafındaki duvarı çökmüştür.

Karıncalıdede Türbesi : Adapazarı-Eskişehir karayolu üzerinde Adliye Köyü yakınlarında yola bakan yüksek bir tepenin üzerindedir. Eskiden gelen  rivayetlere göre, eve giren karıncalar için türbede dua edilince ortadan kaybolmaktadır. 

Ulaşım

İlçemiz ulaşım bakımından Sakarya İlinin en iyi durumda olan yerleşim yerlerinden biridir. Arifiye İlçesi, Sakarya şehir merkezine yaklaşık 8 km uzaklıkta olup, asfalt bir yolla Dörtyol mevkiine ve buradan da Sakarya şehir merkezine bağlanmaktadır. Ayrıca D-100 Devlet Karayolu, TEM Anadolu Otoyolu ve Bilecik-Eskişehir yolu kullanılarak da diğer şehirlere ulaşılmaktadır. Arifiye Gar Müdürlüğü 1887 yılında Anadolu-Bağdat hattının bitirilmesi ile hizmete açılmıştır.1899 yılında Arifiye-Adapazarı hattı tamamlanarak Arifiye istasyonu kavşak niteliği kazanmıştır. 2013 yılında yapımına başlanan yeni gar binamız 2018 yılında tamamlanarak hizmet vermeye başlamıştır. Ada ekspres trenleri ile Mithatpaşa-Pendik arasında, Yüksek Hızlı Tren (YHT) Ankara – İstanbul (Pendik) arasında, Yüksek Hızlı Tren (YHT) Konya – İstanbul (Pendik) arasında yapılmakta olan seferlerde trenler Arifiye Gar Binasında duruş yapmaktadır. Sakarya Büyükşehir Belediyesine ait 79.886 m2 yüzölçümlü Şehirlerarası ve İlçeler Otobüs Terminali İlçemiz sınırları içerisinde olup;geniş peronların, bilet satış gişelerinin, dükkânların, büroların, bekleme alanlarının, kafeteryaların ve diğer genel ihtiyaçları karşılayacak mekânların yer aldığı Otobüs Terminali 24 bin metrekare kapalı alana sahiptir.Terminal, sadece İlimize gelen ya da İlimizden giden yolcuların değil, transit yolcuların da tüm ihtiyaçlarına cevap verecek şekilde dizayn edilmiştir. Şehir bağlantılarını sağlayacak olan özel araç, taksi, otobüs, minibüs gibi araçlara kısa ve uzun süreli duraklama ve park etme olanaklarına sahiptir.

YORUMLAR

s

En az 10 karakter gerekli

Sıradaki haber:

KAYA AİLESİNİN ACI GÜNÜ!..